artLIVE – Triển lãm ‘Hội họa trừu tượng Cha và Con’ giới thiệu gần 30 tác phẩm của cố họa sĩ Hồ Hữu Thủ và họa sĩ Hồ Hồng Linh, mở ra cuộc đối thoại giữa hai thế hệ sáng tạo. Triển lãm dẫn dắt người xem vào hành trình khám phá thế giới nội tâm và vẻ đẹp thuần khiết của hội họa.
Người ‘thuật sĩ sơn mài’ và hành trình tìm về tâm thức
Hồ Hữu Thủ sinh năm 1940 tại Bình Dương là một trong những gương mặt tiên phong của mỹ thuật Việt Nam đương đại, được biết đến như một “thuật sĩ sơn mài”, người đã đưa chất liệu sơn ta truyền thống thoát khỏi khuôn khổ trang trí để trở thành một ngôn ngữ triết học và thiền định.
Với ông, sơn mài không chỉ là chất liệu, mà là một cõi tâm linh. Trong những lớp sơn chồng chất, mài giấu, lộ sáng, ông tìm thấy nhịp thở của thời gian, sự vô thức và bản ngã bên trong. Mỗi tác phẩm của Hồ Hữu Thủ như một vũ trụ nhỏ, nơi thế giới vật chất tan biến, chỉ còn lại những chuyển động tinh tế của năng lượng, ánh sáng và cảm xúc.

Triết lý nghệ thuật của ông luôn gắn liền với sự chiêm nghiệm: “Sự thật trong nghệ thuật không nằm ở thế giới bên ngoài, mà ở thế giới vô thức, huyền thoại, của nội tâm cảm cảm. Ở đó mở sáng tạo ra thế giới mới nội tại, nơi chỉ còn lại cái Chân – Thiện – Mỹ.”
Ông xem hội họa như một phương tiện khai sáng tâm thức, nơi con người tìm lại sự tĩnh lặng và nhận diện chính mình. Trong hành trình ấy, hội họa trừu tượng không phải là sự “bỏ hình”, mà là một cách tìm đến hình thức nguyên thủy của cảm xúc và ý niệm, nơi mọi ranh giới giữa hiện thực và tưởng tượng, giữa hình thể và ánh sáng, đều trở nên mơ hồ.
Tinh thần kế thừa và cuộc đối thoại giữa hai thế hệ
Sau hơn nửa thế kỷ miệt mài sáng tạo, Hồ Hữu Thủ để lại không chỉ một kho tàng tác phẩm sơn mài quý giá, mà còn một di sản tinh thần sâu sắc cho nền mỹ thuật Việt Nam. Triển lãm lần này diễn ra đúng một năm ngày mất của ông, như một lời tri ân và tưởng niệm dành cho người nghệ sĩ đã sống trọn đời với cái đẹp.

Đồng hành cùng tên tuổi Hồ Hữu Thủ trong triển lãm là con trai ông – họa sĩ Hồ Hồng Linh, người tiếp nối hành trình sáng tạo với ngôn ngữ riêng nhưng vẫn giữ tinh thần triết lý của cha. Nếu ở Hồ Hữu Thủ, hội họa là hành trình hướng nội, đi tìm cái vô hình, thì ở Hồ Hồng Linh, sự trừu tượng lại mở rộng sang chiều kích biểu cảm và giao cảm thị giác.
Trong các sáng tác của Hồ Hồng Linh, ta bắt gặp sự chuyển dịch nhẹ nhàng từ sơn mài sang sơn dầu, như một cách đối thoại giữa truyền thống và hiện đại, giữa sự tĩnh lặng và chuyển động, giữa cha và con. Những mảng màu đậm – nhạt, sáng – tối đan xen trong tranh của Hồ Hồng Linh không chỉ gợi cảm giác vật lý, mà còn khơi dậy những âm vang tâm linh, nơi cái “lạ” không phải ở ngoại giới, mà ở tiềm thức của chính người xem.

Như cố họa sĩ Hồ Hữu Thủ từng chia sẻ: “Hội họa trừu tượng là một hiện thực đích thực đã có sẵn trong tâm thức mọi người, khi tất cả vô vọng động của họa sĩ và người thưởng ngoạn chấm dứt.” Với ông, sự lạ lẫm của hội họa trừu tượng không nằm ở bức tranh, mà ở chính phần vô thức sâu kín trong con người, nghệ thuật trở thành hành trình đi tìm sự thật của bản thân.
Dòng chảy không ngừng của sự sáng tạo
Hồ Hữu Thủ từng nói: “Hội họa là một trời chiều của một tâm hồn trong sáng đầy sự Thật, khiến ta chợt bừng sáng và khiết lệ trong mê man tạc nghiện trong say đắm.” Câu nói ấy có thể xem là tinh thần xuyên suốt của triển lãm lần này, mỗi tác phẩm không chỉ để xem, mà là một cánh cửa dẫn vào chiều sâu của tâm thức con người.
Ở đó, người xem không chỉ nhìn thấy sự tài hoa của một “thuật sĩ sơn mài”, mà còn cảm nhận được dòng chảy tiếp nối giữa hai thế hệ nghệ sĩ cha và con cùng hướng về một giá trị vĩnh cửu là cái đẹp và sự thật.

Triển lãm “Hội họa trừu tượng Cha và Con” không dừng lại ở việc trưng bày tác phẩm, mà còn gợi mở những suy tư về bản chất của sáng tạo, về mối quan hệ giữa nghệ thuật và đời sống, giữa ký ức và hiện tại. Trong không gian ấy, mỗi lớp sơn, mỗi vệt màu, mỗi khoảng lặng đều trở thành ẩn dụ cho thời gian, cho ký ức và cho hành trình không dứt của cái đẹp.
Khi người cha Hồ Hữu Thủ chọn hội họa như con đường tìm đến sự thật nội tâm, thì người con Hồ Hồng Linh tiếp nối con đường ấy với sự thấu hiểu và tri ân. Giữa họ, nghệ thuật không chỉ là sự kế thừa, mà là cuộc đối thoại không lời kéo dài qua thời gian, nơi tinh thần sáng tạo tiếp tục được nuôi dưỡng, lan tỏa và sống mãi.

Triển lãm lần này vì thế không chỉ là một sự kiện nghệ thuật, mà là một bản hòa ca của ký ức, tâm linh và di sản, hội họa trở thành cây cầu nối giữa quá khứ và hiện tại, giữa con người và cõi vô hình của cảm xúc.
Ảnh: 22 Gallery