artLIVE – Từng bị xem là một thú chơi đường phố ‘nghịch ngợm’, Breaking giờ đây đã bùng nổ mạnh mẽ, chinh phục giới trẻ Việt Nam và trở thành một môn thi đấu Olympic chính thức.
Nếu vài năm trước, Breaking còn là một thuật ngữ khá xa lạ, thì hiện tại, nó đã trở thành một phần không thể thiếu trong bức tranh văn hóa đương đại của giới trẻ Việt Nam. Từ các “cypher” (vòng tròn nhảy) ngẫu hứng trong công viên đến các giải đấu chuyên nghiệp tầm cỡ quốc tế, Breaking đang chứng tỏ sức sống mãnh liệt của mình. Sự bùng nổ này không phải là ngẫu nhiên. Nó chính xác những khao khát của một thế hệ năng động, giàu bản sắc.
Hơn cả vũ đạo: Đó là một môn thể thao đỉnh cao
Yếu tố đầu tiên và “ăn tiền” nhất của Breaking chính là tính thể thao mạo hiểm. Khác với các điệu nhảy tập trung vào giai điệu, Breaking đòi hỏi một nền tảng thể chất phi thường. Nó là sự giao thoa của thể dục dụng cụ (gymnastics), võ thuật, sức bền và khả năng kiểm soát cơ thể ở mức độ cực hạn. Việc chinh phục các động tác “power moves” như xoay đầu, xoay tay, xoay vai hay “freezes” là các tư thế giữ thăng bằng thách thức trọng lực, đây chính là một cuộc chinh phục giới hạn của bản thân.
Quan trọng hơn, Breaking đòi hỏi một tinh thần kỷ luật thép, tương tự như các vận động viên chuyên nghiệp. Để thực hiện một động tác “airflare” (lộn nhào trên không bằng tay) chỉ trong vài giây, các B-boy, B-girl phải dành hàng tháng, thậm chí hàng năm trời khổ luyện, đối mặt với chấn thương và sự thất bại liên tục. Cảm giác “bùng nổ” (wow factor) khi thực hiện thành công một động tác khó không chỉ mang lại sự ngưỡng mộ, mà còn là phần thưởng cho một quá trình rèn luyện với tinh thần sắt đá.
Ảnh: Red Bull
Sự công nhận Breaking là môn thi đấu chính thức tại Olympic Paris 2024 đã trở thành “bảo chứng” uy tín nhất. Nó thay đổi hoàn toàn định kiến xã hội, đưa bộ môn này ra khỏi bóng tối của đường phố. Phụ huynh bắt đầu nhìn con mình không phải như một “đứa trẻ chơi bời”, mà là một “vận động viên” tiềm năng. Cú hích này hợp thức hóa đam mê và thu hút một làn sóng giới trẻ mới tìm đến Breaking như một phương thức rèn luyện thể chất và ý chí nghiêm túc.
Minh chứng rõ ràng nhất cho sự “chuyên nghiệp hóa” này chính là thành tích ấn tượng của các VĐV Việt Nam. “Phát súng” đầu tiên là tấm Huy chương Vàng lịch sử tại Thế vận hội Trẻ (Youth Olympics) 2018 ở Argentina của B-boy Lê Minh Hiếu. Tiếp nối kỳ tích đó, B-boy Quik (Hồ Văn Lực Quân) đã mang về tấm Huy chương Vàng tại SEA Games 32 là lời khẳng định đanh thép cho vị thế của Breaking Việt Nam trong khu vực.
Trước đó, các “crew” (nhóm, đội) như S.I.N.E và Big South cũng đã từng mang về chức vô địch Battle of the Year (BOTY) châu Á. Giờ đây, thế hệ VĐV mới như B-boy Beetle hay các B-girl Shun, TINIE T đang liên tục đại diện quốc gia tham dự các vòng chung kết thế giới danh giá như Red Bull BC One, trở thành nguồn cảm hứng sống động chứng minh rằng giới trẻ Việt hoàn toàn có thể vươn tới đỉnh cao.
Văn hóa ‘crew’: Sức mạnh của tính cộng đồng
Breaking không phải là một bộ môn đơn độc, nó được sinh ra từ văn hóa Hip-hop, nơi tinh thần “crew” (nhóm, đội) là yếu tố nền tảng. Trong thế giới ngày càng “số hóa”, nơi con người dễ thu mình sau màn hình, Breaking lại mở ra một kết nối chân thật và sống động. Với giới trẻ, Breaking không chỉ là những bước nhảy, đó là cách họ tìm thấy cộng đồng, tình bạn và cảm giác “thuộc về” một gia đình thứ hai.
Ảnh: Red Bull
Các “crew” cùng nhau tập luyện, chia sẻ kỹ thuật theo tinh thần “Each One Teach One” (mỗi người dạy một người), động viên nhau khi thất bại và ăn mừng khi chiến thắng. Văn hóa “battle” (thi đấu đối kháng) là một phần cốt lõi, nhưng nó không phải là sự thù địch, mà là một cuộc “đối thoại bằng chuyển động”.
Một B-boy thực hiện một chuỗi động tác và đối thủ phải “trả lời” lại bằng một set khác, dựa trên những gì họ vừa thấy. Đó là nơi họ thể hiện kỹ năng, nhưng cũng là nơi để trao và nhận sự tôn trọng (respect). Chính nhu cầu kết nối cộng đồng, tìm kiếm một bản sắc tập thể này đã tạo nên một “hệ sinh thái” xã hội vô cùng gắn kết và mạnh mẽ.
Ngôn ngữ độc bản để khẳng định ‘cái tôi’
Nếu thể thao là phần “xác”, thì nghệ thuật chính là “hồn” của Breaking, nơi sự tự do sáng tạo được đẩy đến tận cùng. Không có khuôn mẫu, cũng chẳng có quy tắc cố định nào tồn tại trên sàn nhảy. Mỗi B-boy, B-girl đều mang đến một thế giới riêng, một “chữ ký” không thể sao chép.
Có người chọn bộc lộ sức mạnh qua những cú “Power Move” dữ dội, người khác mê đắm sự tinh tế của “Footwork”, biến đôi chân trở thành ngôn ngữ kể chuyện. Một số lại tìm thấy bản sắc trong “Toprock”, những bước nhảy đứng đầy ngẫu hứng, vừa là lời chào, vừa là tuyên ngôn cá tính.
Ảnh: Reuters
Từng người tự dệt nên “flow” – dòng chảy chuyển động của riêng mình, nơi mọi động tác, nhịp thở và cảm xúc kết nối thành một bản hòa tấu. Trên sàn đấu, họ không chỉ nhảy mà đang kể chuyện, câu chuyện của giận dữ, niềm vui, tự do hay cả sự hài hước.
Với thế hệ Gen Z là những người luôn khao khát sự nguyên bản và bản sắc độc nhất, Breaking không chỉ là một môn thể thao hay vũ đạo. Đó là ngôn ngữ tự do để nói lên cái “tôi”, mà không cần một lời nào.
Cú hích từ sân chơi toàn cầu
Breaking trở nên hấp dẫn hơn bao giờ hết khi nó không chỉ là một điệu nhảy, mà đã trở thành một trào lưu toàn cầu. Từ những góc phố New York đến các sàn đấu châu Á, tinh thần “battle” lan tỏa mạnh mẽ, được tiếp sức bởi những giải đấu nhà nghề chuyên nghiệp mà đỉnh cao là Red Bull BC One, được ví như “Champions League” của giới breaker. Với hàng triệu lượt theo dõi toàn cầu, đây chính là nơi các huyền thoại được sinh ra và cũng là đích đến mà giới trẻ Việt Nam nhìn thấy rõ ràng nhất cho giấc mơ của mình.
Hệ thống giải đấu quốc tế của Breaking vận hành như một hệ sinh thái đa tầng. Nếu Red Bull BC One là đấu trường cá nhân danh giá nhất, nơi những màn 1v1 (thi đấu cá nhân) mang tính biểu tượng diễn ra, thì cộng đồng breaker còn có Battle of the Year (BOTY) là “World Cup” của các crew. BOTY không chỉ là một trận đấu, mà là một sân khấu trình diễn nơi kỹ thuật, tinh thần đồng đội và sáng tạo hòa quyện trong những tiết mục được dàn dựng công phu.
Ảnh: Red Bull
Song hành với đó là những sân chơi huyền thoại như Freestyle Session hay UK B-Boy Championships, các giải đấu đã góp phần định hình lịch sử và văn hóa của bộ môn này. Khi Breaking chính thức bước vào SEA Games, rồi tiến tới Olympic, bộ môn này đã bước qua một cột mốc mới: từ văn hóa đường phố đến thể thao chuyên nghiệp, mở ra một con đường sự nghiệp chính thống cho các vận động viên trẻ.
Sức lan tỏa của mạng xã hội càng khiến Breaking trở nên bùng nổ với sức hút mạnh mẽ. Trên TikTok hay Instagram Reels, chỉ một cú spin (xoay người) hay freeze (giữ thăng bằng ở tư thế đóng băng) “ăn tiền” hoàn hảo cũng đủ “viral” toàn cầu. Những khoảnh khắc bùng nổ ấy chính là “cửa ngõ” kéo hàng ngàn bạn trẻ tò mò, tìm hiểu và rồi dấn thân vào thế giới Breaking. Quan trọng hơn, khi nhảy, họ không còn đơn độc – mà trở thành một phần của một cộng đồng quốc tế, cùng nói chung một ngôn ngữ: ngôn ngữ của chuyển động, tự do và đam mê.
Ảnh: Red Bull
Breaking không chỉ là nghệ thuật biểu diễn mà nó dần trở thành một tinh thần sống. Đó là cách thế hệ trẻ đang tìm kiếm tiếng nói của riêng mình một cách đầy mạnh mẽ, bản lĩnh và chân thật. Từ công viên, góc phố đến sàn đấu Olympic, những B-boy, B-girl Việt Nam đang chứng minh rằng đam mê, nếu đủ lớn, có thể vượt mọi giới hạn. Breaking không chỉ “break the floor” mà nó đang “break” mọi định kiến, để viết nên một chương mới cho văn hóa trẻ Việt Nam.
Tham khảo:
Red Bull
The Urban Activist
VaveSoft
